Awstralia: galw am refferendwm i sacio’r Frenhines

 
Y Frenhines mewn het

Y Frenhines

Llun: Skjeejix CCA 2.0

Mae gweriniaethwyr yn Awstralia wedi galw am refferendwm ynglŷn â chadw aelod o deulu brenhinol Lloegr yn bennaeth ar eu gwlad.

Daw hyn wrth i wledydd y Gymanwlad ystyried ai aelod o’r teulu brenhinol a ddylai fod yn bennaeth ar y corff rhyngwladol hefyd.

Fe fydd cyfarfod yn cael ei gynnal rhwng Prif Weinidog Prydain, Theresa May, ac arweinwyr gwledydd y Gymanwlad yng Nghastell Windsor ddiwedd yr wythnos.

Yn ôl llefarydd ar ran y Prif Weinidog, mae disgwyl y bydd y mater o ddewis pennaeth newydd ar gyfer y Gymanwlad yn cael ei drafod gan y 53 arweinydd yn y cyfarfod.

“Fe ddylen ni benderfynu”

Mae Mudiad Gweriniaethol Awstralia wedi dweud ei bod yn “warth” nad yw pobol Awstralia yn cael yr un cyfle i ddewis arweinydd.

Maen nhw’n galw am refferendwm gyda’r bwriad o gael trefn newydd – ac arlywydd yn hytrach nag aelod o’r teulu brenhinol – erbynm 2019.

“Os yw Cyfarfod Arweinwyr Llywodraethau’r Gymanwlad (CHOGM) yn trafod olyniaeth – ac os yw’r teulu brenhinol ei hun yn barod i wneud trefniadau ar gyfer y cyfnod ar ôl teyrnasiad y frenhines – yna dylai Awstralia yn sicr wneud yr un peth,” meddai llefarydd ar ran y mudiad.

Yn ôl pôl piniwn diweddar, mae 50% o bobol Awstralia o blaid y syniad o droi Awstralia’n weriniaeth, tra bo 41% am gadw pethau fel y mae.

Pennaeth y Gymanwlad

Mae’r Frenhines wedi bod yn bennaeth ar y Gymanwlad ers 1952, ond ar ôl ei chyfnod hi, dyw hi ddim yn angenrheidiol y bydd y Brenin yn ei dilyn.

Mae’r penderfyniad am hynny yn nwylo arweinwyr y Gymanwlad, sydd â’r hawl i ddewis rhywun y tu fas i deulu brenhinol Lloegr.

Erthyglau perthnasol

Sylwadau

Nid yw Golwg360 yn gyfrifol am y sylwadau isod nac o angenrheidrwydd yn cytuno â nhw.

Rheolau Cyfrannu | Nodi Camddefnydd

Rheolau Cyfrannu

Gofynnwn yn garedig i ddarllenwyr wneud defnydd doeth o’r gwasanaeth sylwadau – ni ddylid ymosod ar unigolion na chynnwys unrhyw sylwadau a all fod yn enllibus. Meddyliwch cyn teipio os gwelwch yn dda.

Er mwyn cael trafodaeth dda, gofynnwn i chi ddefnyddio eich enw go iawn a pheidio â chuddio y tu ôl i ffugenwau.

Gofynwn yn garedig i bawb ddarllen canllawiau Cyfrannu i elfennau rhyngweithiol Golwg360 yn ofalus cyn gadael sylwadau ar y gwasanaeth.

Iawn

Nodi Camddefnydd

Os ydych chi’n credu bod y neges yma’n torri rheolau’r wefan, cliciwch ar y faner nodi camddefnydd sy’n ymddangos wrth sgrolio dros unrhyw sylwad. Os bydd tri pherson yn anhapus, bydd y neges yn dod yn ôl at Golwg360 i’w ddilysu.

Iawn

1988-2018 Cylchgrawn Golwg yn 30 oed