Ffrae tros ddefnyddio cymorthyddion yng Nghanolfannau Iaith Gwynedd

Diweddarwyd am  
Llun o fyrddau a chadeiriau lliwgar mewn dosbarth

Llun: Thelmdatter CCA3.0

Mae ymgyrchwyr Cylch yr Iaith yn honni bod Cyngor Gwynedd eisiau i hanner y disgyblion yn eu  Canolfannau Iaith gael eu dysgu gan gymorthyddion, yn hytrach nag athrawon.

Yn y canolfannau hyn mae plant sydd newydd gyrraedd Cymru yn mynd i gael eu trochi yn yr iaith Gymraeg – er mwyn gallu dychwelyd i’w hysgolion lleol i dderbyn addysg Gymraeg.

Mae Cylch yr Iaith eisoes wedi cwyno am y modd yr aeth Cyngor Gwynedd ati i gynnal ymgynghoriad mewnol ar ail-strwythuro Canolfannau Iaith y sir.

Mae’r ymgyrchwyr yn honni “nad yw’n deg disgwyl [i gymorthyddion] ymgymryd â thasgau y mae gofyn athrawon cymwysedig i’w cyflawni.”

Ond yn ôl Cyngor Gwynedd, does dim digon o arian yn dod gan Lywodraeth Cymru i gynnal strwythur staffio presennol y canolfannau – a dyma pam maen nhw’n edrych at ddefnyddio mwy o gymorthyddion.

 “Gostwng safon”

“Tystiolaeth a barn cyn-benaethiaid a chyn-athrawon cynorthwyol y canolfannau ydi mai’r canlyniad i weithredu hynny fyddai gostwng safon y ddarpariaeth,” meddai Cylch yr Iaith.

Maen nhw’n pryderu na fydd plant yn cael y trochi yn ddigonol yn y Gymraeg.

Byddai hyn yn ei dro, meddai Cylch yr Iaith, yn golygu “na fyddai’r dysgwyr yn medru derbyn addysg trwy gyfrwng yr iaith nac ymdoddi i fywyd Cymraeg ein hysgolion.”

Hefyd, maen nhw’n honni y byddai’r newid yn groes i amcan Siarter y Gymraeg yn yr ysgolion cynradd, a’r strategaeth iaith uwch sy’n ymdrechu i atgyfnerthu’r iaith.

Tystiolaeth adroddiad Estyn

Bydd Cylch yr Iaith yn cyfeirio Cyngor Gwynedd at adroddiad gan Estyn, y corff sy’n arolygu safonau addysg.

Mae adroddiad Estyn ar y Canolfannau Iaith yn rhoi canmoliaeth uchel i’r athrawon.

“Gweithred anghyfrifol fyddai gwanychu’r gwasanaeth hwn sy’n anhepgor i gynnal a datblygu addysg cyfrwng Cymraeg yn y sir ac sy’n cyfrannu i gynnal ac ehangu’r defnydd o’r Gymraeg yn y gymuned,” meddai Cylch yr Iaith.

Bydd Cabinet Cyngor Gwynedd yn gwneud penderfyniad terfynol ar ddyfodol y Canolfannau Iaith ar Ebrill 2, ac mae golwg360 wedi gofyn i’r cyngor am ymateb.

Erthyglau perthnasol

Sylwadau

Nid yw Golwg360 yn gyfrifol am y sylwadau isod nac o angenrheidrwydd yn cytuno â nhw.

Rheolau Cyfrannu | Nodi Camddefnydd

Rheolau Cyfrannu

Gofynnwn yn garedig i ddarllenwyr wneud defnydd doeth o’r gwasanaeth sylwadau – ni ddylid ymosod ar unigolion na chynnwys unrhyw sylwadau a all fod yn enllibus. Meddyliwch cyn teipio os gwelwch yn dda.

Er mwyn cael trafodaeth dda, gofynnwn i chi ddefnyddio eich enw go iawn a pheidio â chuddio y tu ôl i ffugenwau.

Gofynwn yn garedig i bawb ddarllen canllawiau Cyfrannu i elfennau rhyngweithiol Golwg360 yn ofalus cyn gadael sylwadau ar y gwasanaeth.

Iawn

Nodi Camddefnydd

Os ydych chi’n credu bod y neges yma’n torri rheolau’r wefan, cliciwch ar y faner nodi camddefnydd sy’n ymddangos wrth sgrolio dros unrhyw sylwad. Os bydd tri pherson yn anhapus, bydd y neges yn dod yn ôl at Golwg360 i’w ddilysu.

Iawn

Cofio Eirwyn Pontsiân – darlith Lyn Ebenezer